برگزاری جشن خانه سینما پس از ۷ سال؛ اظهارات اسعدیان و عسگرپور درباره سینما

به گزارش فیلم ۲۴، نشست خبری هیئت‌مدیره خانه سینما با محوریت برنامه‌های «هفته سینما» برگزار شد و همایون اسعدیان و محمدمهدی عسگرپور در این نشست درباره مهم‌ترین مسائل صنفی سینماگران، از برگزار نشدن جشن خانه سینما طی هفت سال گذشته تا وضعیت سینمای زیرزمینی، معیشت سینماگران، ساختار صدور پروانه ساخت، انتخاب نماینده ایران در اسکار و پیگیری پرونده‌های حقوقی و امنیتی هنرمندان توضیح دادند.

همایون اسعدیان در ابتدای نشست با اشاره به برنامه‌های هفته سینما گفت قرار بود این برنامه هم‌زمان با روز سینما برگزار شود، اما با تصمیم هیئت‌مدیره، برنامه‌ها در قالب گسترده‌تری طی چند روز برگزار خواهد شد. به گفته او، در این هفته از تعدادی از پیشکسوتان سینما نیز تقدیر می‌شود که این تقدیر یا با حضور در منزل آنها و یا با دعوت از آنان به خانه سینما انجام خواهد شد.

کتابخانه خانه سینما به نام بهرام بیضایی

رئیس هیئت‌مدیره خانه سینما همچنین از تصمیم این نهاد صنفی برای بزرگداشت بهرام بیضایی و ناصر تقوایی خبر داد. بر این اساس، کتابخانه خانه سینما به نام بهرام بیضایی نام‌گذاری می‌شود و یکی از سالن‌های خانه سینما شماره ۲ نیز به نام ناصر تقوایی خواهد شد.

اسعدیان با اشاره به برگزار نشدن جشن خانه سینما طی سال‌های اخیر گفت امسال هفت سال از آخرین دوره برگزاری این جشن می‌گذرد و قرار است هم‌زمان با شب یلدا برنامه‌ای برای جبران این فاصله برگزار شود.

محمدمهدی عسگرپور نیز درباره این موضوع توضیح داد که جوایز جشن سینما در سال‌های گذشته در قالب یک داوری آکادمیک معرفی می‌شد، اما این روند پس از کرونا و با محدودیت‌هایی که از سال ۱۴۰۱ ایجاد شد، ادامه پیدا نکرد.

به گفته عسگرپور، امسال قرار است به جای تمرکز بر یک مراسم یک‌شبه، ابتدا جریانی برای تعیین تکلیف هفت سال گذشته شکل بگیرد. او ابراز امیدواری کرد آیین‌نامه این رویداد تدوین شود و در اواخر آذرماه شاهد برگزاری آن باشند تا نظر جریان آکادمیک خانه سینما درباره آثار این سال‌ها مشخص شود.

سینمای ایران یک مزیت نسبی است

عسگرپور با تبریک روز سینما، سینمای ایران را یکی از حوزه‌های پیشرفته و پرافتخار کشور در عرصه جهانی دانست و گفت سینما می‌تواند یکی از مزیت‌های نسبی ایران باشد.

او با انتقاد از کم‌توجهی به حوزه فرهنگ و سینما اظهار کرد که بسیاری از سینماگران طی سال‌های گذشته با کمترین توجه و بودجه فعالیت کرده‌اند و انتظار صنف این است که متناسب با جایگاه سینمای ایران، حمایت و توجه بیشتری صورت گیرد.

عسگرپور همچنین بر ضرورت توجه به مشکلات صنفی و معیشتی سینماگران تأکید کرد و گفت سازوکار حمایت از صنف در ایران با بسیاری از کشورهای دیگر متفاوت است.

اسعدیان: آمار دقیقی از سینمای زیرزمینی نداریم

اسعدیان در پاسخ به پرسشی درباره افزایش سینمای زیرزمینی گفت آمار دقیقی در این زمینه وجود ندارد و سینمای زیرزمینی نیز تنها به آثار داستانی محدود نمی‌شود و مستند و گونه‌های دیگر را نیز دربرمی‌گیرد.

او افزود ممکن است ده‌ها فیلم خارج از سازوکار رسمی ساخته شده باشد که اطلاعاتی از آنها در دست نیست و به همین دلیل نمی‌توان با اطمینان درباره افزایش یا کاهش این نوع تولیدات اظهارنظر کرد.

راه‌حل معیشت سینماگران، ایجاد امکان کار است

عسگرپور درباره حمایت معیشتی از اعضای خانه سینما و موضوع کمک به خانواده‌های سینمایی گفت مشکل اصلی، نبود سازوکار مشخص برای تأمین منابع صنفی است.

او با اشاره به اینکه در گذشته بخشی از فروش بلیت به فعالیت‌های صنفی اختصاص پیدا می‌کرد، گفت این سازوکار عملاً از بین رفته و در نتیجه خانه سینما برای حمایت از اعضای خود ناچار به استفاده از تفاهم‌نامه‌های دولتی است.

عسگرپور تأکید کرد راه‌حل اصلی، ایجاد امکان اشتغال برای سینماگران است، نه پرداخت کمک‌های مقطعی و عیدی در پایان سال.

او گفت اینکه در پایان سال مبلغی به عنوان عیدی یا کمک به سینماگران پرداخت شود، وضعیت مطلوبی نیست، هرچند همین حمایت محدود نیز برای برخی اعضای صنف که با مشکلات جدی مواجه‌اند، اهمیت دارد.

انتقاد عسگرپور از ساختار صدور پروانه ساخت

عسگرپور درباره ساختار صدور پروانه ساخت نیز انتقاد کرد و گفت با وجود سابقه نزدیک به ۱۲۰ ساله سینما در ایران، همچنان برای ساخت فیلم نیاز به دریافت پروانه ساخت وجود دارد.

او این ساختار را متعلق به دهه‌های گذشته دانست و پرسید کدام بخش از این سازوکار طی ۳۰ یا ۴۰ سال گذشته به‌روز شده است.

به گفته عسگرپور، در بسیاری از کشورها تهیه‌کننده امکان ساخت فیلم را دارد و سپس برای نمایش آن اقدام می‌کند و در صورت وجود تخلف یا مشکل، نهادهای قانونی رسیدگی می‌کنند.

او همچنین تأکید کرد مسئولیت تهیه‌کننده و مدیر پروژه باید به شکل روشن تعریف شود و نهاد صنفی باید درباره پروانه نمایش نیز وارد گفت‌وگو شود.

عسگرپور در عین حال رابطه خانه سینما با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی را رابطه‌ای مبتنی بر گفت‌وگو توصیف کرد و گفت اختلاف‌ها بیشتر درباره ساختارها و سازوکارهاست، نه روابط شخصی.

انتخاب نماینده ایران در اسکار باید صنفی‌تر شود

عسگرپور درباره نحوه انتخاب نماینده ایران در اسکار گفت این فرایند باید با استفاده از ظرفیت صنف انجام شود.

او با اشاره به تغییر شرایط سینمای ایران در مقایسه با دو یا سه دهه گذشته گفت اصرار بر دولتی ماندن همه سازوکارهای مرتبط با معرفی سینمای ایران در عرصه بین‌المللی یکی از مشکلات اساسی است.

عسگرپور با اشاره به اختلاف سال گذشته درباره ترکیب هیأت انتخاب نماینده ایران در اسکار گفت خانه سینما بر اساس توافقی مشخص، تعداد معینی از سینماگران را برای حضور در این فرایند در نظر گرفته بود، اما در نهایت روند دیگری اتفاق افتاد.

او تأکید کرد مسئله اصلی، سازوکار انتخاب و نتیجه آن است و باید دید امسال این روند چگونه پیش خواهد رفت.

بیش از ۵۰ درصد انرژی خانه سینما صرف پیگیری پرونده‌های سینماگران می‌شود

اسعدیان درباره پیگیری وضعیت هنرمندان بازداشت‌شده، احضارشده یا افرادی که با پرونده‌های حقوقی و امنیتی مواجه شده‌اند گفت از سال ۱۴۰۱ تشکیلاتی در خانه سینما برای پیگیری این موارد ایجاد شده است.

او افزود این مجموعه با نهادهای مختلف از جمله وزارت اطلاعات در ارتباط بوده و در بسیاری از موارد نتایج مثبتی به دست آمده است.

با این حال، به گفته اسعدیان، این مسائل در سال‌های اخیر نه‌تنها کاهش نیافته بلکه گسترده‌تر شده است.

رئیس هیئت‌مدیره خانه سینما با اشاره به فعالیت هنرمندان در فضای مجازی گفت اگر سینما را حوزه‌ای مرتبط با مسائل اجتماعی بدانیم، نمی‌توان از هنرمندان انتظار داشت نسبت به اتفاقات جامعه بی‌تفاوت باشند.

او خواستار افزایش آستانه تحمل در برابر واکنش‌های اجتماعی هنرمندان شد و گفت نباید هر واکنش یا استوری در فضای مجازی به احضار و تشکیل پرونده منجر شود.

اسعدیان تأکید کرد بیش از ۵۰ درصد توان و انرژی خانه سینما صرف پیگیری همین پرونده‌ها می‌شود و گاهی حتی مشخص نیست برای پیگیری یک پرونده باید با کدام نهاد صحبت کرد.

واکنش به دیوارنویسی علیه هنرمندان

اسعدیان در پاسخ به پرسشی درباره دیوارنویسی علیه برخی هنرمندان، از جمله تهمینه میلانی و رضا کیانیان، گفت خانه سینما این موضوع را پیگیری کرده است.

او افزود برخی اتفاقات در ابتدا ممکن است کم‌اهمیت به نظر برسند، اما مشاهده تصاویر و نحوه وقوع آنها می‌تواند احتمال برنامه‌ریزی‌شده بودن این اقدامات را مطرح کند.

اسعدیان گفت خانه سینما در این زمینه منتظر است ببیند این اتفاقات ادامه پیدا می‌کند یا نه و با توجه به شرایط، با احتیاط رفتار خواهد کرد.

عسگرپور: مشارکت صنف در یک جریان ناکارآمد معنا ندارد

عسگرپور درباره رابطه خانه سینما و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی گفت در دهه ۹۰ روابط خوبی میان این دو نهاد شکل گرفته بود و در مقاطعی حتی میزان تعامل میان آنها محل انتقاد قرار داشت.

او تأکید کرد اگر قرار باشد نمایندگان صنف در ساختارهای مرتبط حضور نداشته باشند و دستگاه‌ها خودشان نمایندگان را انتخاب کنند، اختلاف‌ها دوباره شکل خواهد گرفت.

عسگرپور گفت در سال‌های گذشته بخش قابل توجهی از مدیران ذی‌ربط نیز معتقد بوده‌اند برخی از این سازوکارها کارایی لازم را ندارند و افزود اگر یک جریان ناکارآمد است، نمی‌توان از صنف انتظار داشت همچنان در آن مشارکت کند.

اسعدیان: ما صنف طلافروش نیستیم که با مسائل اجتماعی کاری نداشته باشیم

اسعدیان درباره مسائل قانونی، اساسنامه خانه سینما و شفافیت مالی نیز گفت بخشی از مشکلات قانونی و اساسنامه‌ای همچنان بلاتکلیف است و موضوع شفافیت مالی و نحوه هزینه‌کرد بودجه‌های دریافتی از منابع دولتی نیز همچنان مطرح است.

او اعلام کرد خانه سینما سال گذشته تفاهم‌نامه‌ای ۲۷ میلیارد تومانی با وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی داشته که ۲۱ میلیارد تومان آن پرداخت شده است.

اسعدیان در ادامه با تأکید بر پیوند سینما با مسائل اجتماعی و سیاسی گفت سینماگران نمی‌توانند نسبت به جامعه بی‌تفاوت باشند.

او اظهار کرد: «ما صنف طلافروش نیستیم که بگوییم اساساً با مسائل سیاسی و اجتماعی کاری نداریم.»

به گفته اسعدیان، پرداختن به مسائل اجتماعی بخشی از ماهیت سینماست و هنرمند می‌تواند با ساخت اثر یا بیان دیدگاه خود نسبت به وضعیت جامعه هشدار دهد.

او همچنین با اشاره به مواضع خانه سینما در جریان جنگ اخیر گفت این نهاد سه بیانیه در این زمینه منتشر کرده و تأکید کرد عملکرد خانه سینما با تصویری که برخی تلاش می‌کنند از آن به عنوان یک جریان اپوزیسیون ارائه دهند، همخوانی ندارد.